İçeriğe geç

Kur'an Etimoloji Yazılar

Gayn-Nun-Ye (غ ن ي)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 73 kez, 5 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Gayn-Nun-Ye (غ ن ي)

Kök anlamı: doymak, zengin/varlıklı olmak, malı – mülkü çok olmak, ihtiyacı olmamak, hiçbir şeye muhtaç olmamak, kendi kendine yetmek, yetkin ve yeterli olmak, refah içinde yaşamak. Bir yerde ikamet etmek, hayatiyetini sürdürmek.

Ğâniyeh – Güzelliğiyle yetinip süse ihtiyaç duyman kadın

Ğanne – Terennüm etmek, şarkı söylemek

İsteğnâ – Zengin olmak

Türkçeye girmiş türevler: gına, gani, istiğna (müstağni), teganni, muganni

Yorum Bırak

Mim-Vav-Lam (م و ل)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 86 kez, 1 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Mim-Vav-Lam (م و ل)

Kök anlamı: varlıklı olmak.

Not: Mim-Vav-Lam kökünün “yakın olmak, gözetmek, göz kulak olmak, yönetmek, başında durmak” anlamındaki Vav-Lam-Ye kökünden türetilmiş ikincil bir tekil form olduğu düşünülmektedir.

mal – davar, zenginlik, servet
mewâli – sahip olunanlar, yönetilenler

Türkçeye girmiş türevler: anamalcılık, beytülmal, emval, kabzımal, mali, maliye, maliyet

Yorum Bırak

Lam-he-Be (ل ه ب)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 3 kez, 2 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Lam-he-Be (ل ه ب)

Kök anlamı: ateşin tutuşması, alev alev olması demektir.

lehîb – ateşin görünen alevlenmiş hali
leheb – duman, toz
mülhîb – kızışmış
ülhüb – hızlı koşan
lühâb -susamış insana dokunan sıcaklık
lühbeh– siması kırmızıya dönük olan, öfkeli, hırçın, basit olaylarda bile parlayan kimse

Yorum Bırak

Elif-Be-Vav (ا ب و)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 117 kez, 3 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Elif-Be-Vav (ا ب و)

Kök anlamı: Baba demektir. Bir şeyin icat, ıslah veya zuhuruna sebep olan herkese baba adı verilir. Amca ile baba beraber, anne de baba ile beraber ebeveyn (iki baba) diye adlandırılır. Aynı şekilde dede de baba ile beraber ebeveyn sayılır. İnsanın öğretmeni, ilimle eğiten âlimler de baba diye adlandırılmıştır. Herhangi bir şeye önder olan kişi için de mecazi anlamda kullanılır.

Yorum Bırak

Te-Be-Be (ت ب ب)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 4 kez, 3 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Te-Be-Be (ت ب ب)

Kök anlamı: Kurumak, yok olmak, sürekli kötü durum içerisinde kalmak, kötü durumun değişmemesi, sürekli hüsran, zarar-ziyanda kalıcı olmak, daima kayıp ve mahrum olmak.

Yorum Bırak

Kef-Sin-Be (ك س ب)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 67 kez, 2 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Kef-Sin-Be (ك س ب)

Kök anlamı: Kazanmak, edinmek. Yaptığın bir şeyin karşılığı, herhangi bir şeyi kazanmak, kâr etmek, toplamak, kesp etmek, elde etmek, yüklenmek.

Kesb – Mal, para, savaş, dava, dostluk, bilgi vb şeyler] kazanmak, kazanç ve kâr. İnsanın mal kazanmak gibi, bir fayda elde edeceğini, bir pay alacağını düşündüğü şeyleri elde etmesi anlamına gelir. Bu kelime, insanın bir fayda sağlayacağını, bir menfaat elde edeceğini düşünürken, bununla kendine zarar verecek bir şeye yol açması için de kullanılır. İnsanın hem kendi kazancı için hem de başkası için kazandıkları için kullanılır. Bu kavram, Kur’ân-ı Kerim’de hem güzel işlerin yapılmasında hem de günâhların işlenmesinde kullanılmıştır.

İktisab – insanın kendisi için kazandıkları için kullanılır.

Türkçe’ye girmiş türevler :  kesp, iktisap, kisve (iktisa, kispet), müktesep

Yorum Bırak

Sad-Lam-Ye (ص ل ي)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 25 kez, 8 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Sad-Lam-Ye (ص ل ي)

Kök anlamı: Ateşe girmek, ateş ile tutuşturmak, yakmak, eti ateşte pişirmek, kızartmak, ısıtmak. Sıkıntı çekmek, yanmak.

Yorum Bırak

Mim-Ra-Elif (م ر ا)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 38 kez, 6 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Mim-Ra-Elif (م ر ا)

Kök anlamı: Kişi, kadın veya erkek

mer’ – erkek

Mürüvet – yiğitlik ve mertliğin en mükemmeli, mükemmel insaniyet

merie – Midenin baş tarafı ve boğaza yapışık plan kursak

Türkçe’ye girmiş türevler : mürüvvet

Aram mārawātā “soyluluk, efendilik, beylik” < mār “bey, saygın kişi”.

Yorum Bırak

Mim-Sin-Dal (م س د)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 1 kez, 1 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Mim-Sin-Dal (م س د)

Kök anlamı: Bir ipi bükmek, bir şeyi iyice bükmek

Mesed – Hurma dalından eğirip yapılan ip, pek sağlam örülmüş ip

Yorum Bırak

Sad-Mim-Dal (ص م د)

Kuran’da bu kökten türetilmiş kelimeler toplamda 1 kez, 1 adet türemiş formda geçiyor.

Kuran’daki geçiş yerlerinin detaylı analizi için tıklayınız Sad-Mim-Dal (ص م د)

Kök anlamı: bir şeye yönelmek

Samed – 1. iş konusunda kendisine itimat edilen efendi. İhtiyaçların giderilmesi için kendisine başvurulan kimse. 2. içi boş olmayan şeyler, som.

Türkçe’ye girmiş türevler: samed

Yorum Bırak